Kids

Het wonderlijke gedrag van zand

Op deze site zijn foto's te zien van een snijkopzuiger. Onder water wordt de grond los gesneden met de snijkop en daarna opgezogen. Bij het snijden van zand onder water gebeurd er iets vreemds. Dit gedrag kunnen we met een eenvoudig proefje laten zien.

We zien hiernaast een foto van een plastic flesje gevuld met zand en water. Door de dop van het flesje is een rietje gestoken waardoor het water uit het flesje kan. Wanneer we in het flesje knijpen zou je verwachten dat het water uit het rietje naar buiten spuit. Maar dat zal niet gebeuren. In plaats daarvan zakt de waterstand in het rietje. Het flesje zuigt juist water aan!

 

Deze ruimte tussen de korrels is gevuld met water. Als we in het flesje knijpen, dan gaat de vorm van het flesje veranderen. De korrels moeten dan over elkaar gaan rollen. Dit kan alleen als de ruimte tussen de korrels groter wordt zoals hiernaast eenvoudig weergegeven. Links zien we de korrels liggen voordat we gaan knijpen. Rechts als we in de fles knijpen. Er moet dus extra water tussen de korrels komen. Vandaar dat de waterstand in het rietje daalt.

Hiernaast zien we een plastic flesje van een halve liter. Kleinere flesjes zijn ook prima. Boor een gaatje door de bovenkant van de dop zodat het rietje er precies door past. Zet het rietje vast aan de dop. Het is belangrijk dat deze aansluiting niet lekt. In plaats van lijm kan ook tape of plakband worden gebruikt.

Vul daarna de fles voor de helft met water en voeg dan het zand toe. Verschillende zandsoorten kunnen gebruikt worden, zolang het zand maar niet te fijn is (te kleine korrels). Metselzand is prima. Zand uit de zandbak (speelzand) is waarschijnlijk te fijn.

Vul de fles tot ongeveer één cm onder de rand met zand. Daarna vullen met water tot de rand en de dop er op draaien.

Veel plezier!